อิสิปตนมฤคทายวัน
ที่ซึ่งอันเหล่าฤษีมีจิตใส
อยู่ในนั้นเพื่อฝึกกำหนดใจ
หาทางให้พ้นทุกข์บรรลุธรรม

เป็นสถานที่บรรดาเหล่านักสิทธิ์
ทำนิมิตเก็บตัวดุจเข้าถ้ำ
ในยุคที่คนมุ่งแสวงธรรม
ปัญจวัคคีย์จึงพำนักที่นั้น

บ้างก็ได้บรรลุฌานสมาบัติ
บ้างก็ตายหายพลัดไปหลายท่าน
ในอิสิปตนมฤคทายวัน
จึงเป็นที่รวมนักธรรม์หลีกคามา

พระพุทธเจ้าทรงรู้ว่าที่นี่
คือถิ่นที่เหมาะสมและเลอค่า
แห่งการทำหน้าที่พระศาสดา
เพราะว่าป่านี้คือสักขีพยาน

คนทั้งหลายที่เข้าไปในป่าชัฏ
หากไม่พ้นจากวัฏสงสาร
ก็จักไม่ออกมาเป็นกาลนาน
นี้จะเป็นหลักฐานการแจ้งธรรม

เมื่อพระองค์บรมศาสดาเจ้า
สั่งสอนเหล่าปัญจวัคคีย์ให้ดื่มด่ำ
เป็นพยานการตรัสรู้ธรรม
การเดินย่ำออกมาจึงน่าคิด

เพราะถ้าท่านและเหล่าปฐมสาวก
ไม่ถึงธรรมดิลกงามจับจิต
คงไม่ออกจากป่าแห่งบรรพชิต
สู่สถานอันวิจิตรในคามา

ในละเอียดคือพระองค์พุทธเจ้า
เห็นปวงเหล่าปัญจวัคคีย์นับได้ห้า
จะถึงธรรมตามที่ทรงหมุนจักรา
เคลื่อนจักรแห่งธรรมาให้หมุนไป

แต่ในหยาบคือองค์ผู้ทรงพรต
ทรงกำหนดรู้ชัดแจ้งแจ่มใส
ว่าไม่มีนักพรตดาบสใด
ไม่ถึงธรรมแล้วออกไปจากพนา

วันนี้เมื่อสองพันกว่าปีก่อน
หากเราย้อนเรียนรู้จะชัดว่า
การที่แสดงปฐมธรรมนี้มีมา
เพื่อประกาศให้เห็นว่าบรรลุจริง

เมื่อพระองค์และปัญจวัคคีย์นั้น
ได้พากันออกจากป่าด้วยใจนิ่ง
คนทั้งหลายจะรู้แจ้งและเห็นจริง
ว่าทรงถึงธรรมเพริศพริ้งอย่างแน่นอน

อิสิปตนมฤคทายวัน
คือสถานที่อันทรงคำสอน
ปฐมธรรมแห่งมุนินทร์ชินวรณ์
ที่สะท้อนถึงความสัจอัศจรรย์

ปวงพวกเราเหล่าพุทธบริษัท
ร่วมรำลึกให้ชัดความสร้างสรรค์
แห่งเอกองค์บรมครูธรรมอนันต์
ที่กรุณาในวันอาสาฬหบูชา

น้อมบุญทั้งศีลทานการกุศล
ที่ทุกคนร่วมทำเสมอหน้า
ทั้งจิตที่งดงามยามภาวนา
ถวายพุทธบูชาสาธุการ

ให้โลกรู้ว่าการไปป่าวิเศษ
เพื่อนิเทศให้สัตว์ทั้งสังสาร
ได้รับรู้ว่านี่คือพยาน
แห่งพระศาสดาจารย์อนันตชินฯ

แล้วเราจะพบกันอีกครั้ง

-กวีวรรณ-